Tijd voor matcha in Suruga, Japan

En dan niet in een matcha latte, maar het pure spul. Waar komt het vandaan en wat doen Japanners ermee? Het antwoord op deze vraag is de missie van Bas ( van Foodies Magazine) en mij voor vandaag.

We bevinden ons in de regio Suruga, een van de grote theeregio’s van Japan. Hier groeit in lange banen de Camellia sinensis, de theestruik waarvan de blaadjes uiteindelijk worden vermalen tot matcha. Maar daarover later meer. Alvast onze culinaire reis willen zien bekijk hier de foto's van Matcha regio.

Dimsummer Christel schreef deze blog over matcha toen ze samen met Bas van Foodies Magazine een reis maakte door Japan.

GAk8aIt0KO3OzF9gYE9uHSBYKERYV2Upovdihokk

Sencha Thee

Het is maar een dik uur treinen vanuit Tokio naar Kakegawa, vlakbij de stad Shizuoka. Onze gastheer Koichi staat ons op te wachten op het station van het kleine stadje. We worden in een mini-pausmobiel gehesen en even later rijden we al dwars door de theevelden en stoppen we bij een gigantische lichtgroene doos. Dat is de theefabriek van deze omgeving. Daar worden de blaadjes naartoe gebracht om ze te wassen, te stomen, te drogen en te borstelen. Dan is de Sencha thee klaar. Hoogwaardige groene thee die je laat trekken in heet water, niet kokend heet want dan wordt je thee te bitter.

Maar dit is dus nog geen matcha. Het geheim is dat als deze sencha thee wordt beschermd tegen felle zon, door er zwarte doeken overheen te trekken wanneer de zon fel schijnt, en als het te warm wordt deze theeblaadjes aan de struik worden toegewuifd door gigantische ventilatoren, dan is deze thee goed genoeg voor matcha.

Het allergrootste verschil met gewone groene thee is dat deze topkwaliteit-thee wordt vermalen tot een fijn poeder en dat je dit poeder drinkt, niet het aftreksel van de theeblaadjes. Het vermalen tot poeder zien we in de fabriek in de allerlaatste hal ook gebeuren. Heel fijn knalgroen poeder. Iedereen die hier rondloopt ziet er letterlijk een beetje groen van. En dat is dan de beroemde matcha. Dit poeder schep je in de theekom, daar schenk je heet water over en deze substantie klop je tot schuimige matcha. Het liefst met een chasen, van bamboe. Je kent deze vermaarde prachtig ontworpen Japanse schuimklopper wel. Die is ondertussen tot een nieuwe trendy hebbeding verworden in Nederland.

919D72RNGhKxjHpyFsr3m5lGKBC4IS5O9pQbZY9v

Eerst wagashi dan pas de matcha

Na ons bezoek aan het theefabriekje brengen we een kort bezoek aan de groothandel die de Suruga matcha en sencha verhandelt over heel de wereld. Tussen grote bruine dozen, met het knalgroene Kanji karakter voor Thee (cha) erop, krijgen we dan onze eerste matcha voorgeschoteld. In een piepklein kommetje. Naast dit kommetje staat een mini schaaltje met een mini gebakje erop. Het doet me denken aan petit-fours van mijn moeder op haar verjaardagen van weleer.

Het is wagashi. Het traditionele Japanse snoepje dat je eet voordat je de matcha drinkt. Het heeft altijd de kleur en vorm van iets dat te maken heeft met het seizoen. Het is herfst, dus het snoepje van vandaag is oranje-bruin en gemaakt van anko met sap van rijp kakifruit. Ik bijt in de wagashi en geniet. Dan de slok matcha. Het smaakt aards en diep, een beetje bitter en ergens zoet. Dat is wat matcha moet zijn. Dat je de umami van de thee tegenkomt in je mond. Gaaf.

I5x9OWVGZW0MEF33eaNyjNV2dQQc76fuC6TTRk0k

Matcha latte? Nee, matcha is pure zen

De matcha die Bas en ik hier drinken, heeft weinig te maken met de matcha latte die je drinkt in het centrum van Utrecht, Amsterdam of Rotterdam. Maar dat leren we pas in het Theemuseum in Shimada vlakbij onze farmstay. Want daar krijgen we een Do It Yourself theeceremonie, aangeboden in een perfect nagebouwd traditioneel theehuis in een mooie tuin.

Want dat is waar matcha eigenlijk voor is. Matcha dankt zijn bestaan aan de theeceremonie. Matcha bereid je voor op een strict voorgeschreven manier en drink je in een chawan, een theekom van keramiek die speciaal voor de ceremonie is gemaakt. De theeceremonie en het drinken van de matcha staat voor aandacht en komt voort uit het Zen Boeddhisme. Aandacht voor het nu, aandacht voor je gezelschap, aandacht voor het ritueel van voorbereiden, drinken en waarderen van de matcha. Dat is Zen. En aandacht voor de natuurlijke omgeving waar je de thee geniet.

Je eet er een wagashi bij, een klein prachtig lichtzoetig gebakje in de vorm van iets dat te maken heeft met het seizoen. Zo krijgen wij als wagashi een oranjebruin herfstblad van anko, een zoet deeg van azuki-bonen. Het is tenslotte oktober.

nq5YRLJAcGMSqtOb4rqLqMo4s3LnpKUyKyM3a3dU

Theeceremonie

Onze theeceremonie duurt maar een half uur. De echte theeceremonie duurt uren en in die uren gebeurt er feitelijk niet veel meer dan in ons half uur. Het verschil zit ’m in de aandacht per handeling. Elke handeling kun je opknippen in nog kleinere delen. Hoe bijzonder is dat.

We nemen afscheid van onze elegante dame in kimono met een mooie zen-boeddhistische spreuk die hoort bij de theeceremonie: ichi-go ichi-e. Dit betekent zoiets als een moment, een ontmoeting, want elke ontmoeting, elk moment is uniek en komt nooit meer terug. Neem het op met volle teugen, geef er aandacht aan, het is een once-in-lifetime-ervaring. Die stoppen we mooi in onze zak. Dit moment nemen ze nooit meer van ons af.

Christel schreef deze blog over matcha tijdens haar reis door Japan met Bas van Foodies Magazine. Wil je Bas kijk op Matcha lezen? Kijk hier naar de bouwsteen Suruga en ontdek zelf de ware aard van matcha.